In deze Update aandacht voor risicomanagement defined benefit (DB) regelingen en de financiële gevolgen van de wijzigingen in de IAS 19-regels voor pensioenen.

Risicomanagement defined benefit (DB) regelingen

Door de wijzigingen in de jaarverslagleggingsregels alsook de aanstaande wijzigingen in de fiscale- en pensioenwetgeving als gevolg van het pensioenakkoord zullen werkgevers met een DB-regelingen goed moeten kijken naar de risico’s van deze regeling. Mede door de marktomstandigheden, waarin sprake is van een volatiele rente, blijven deze regelingen onder de aandacht. De impact hiervan voor u als werkgevers kan simpelweg als volgt worden samengevat:

• De beleggingsportefeuille heeft de verhoging van de verplichtingen niet bij kunnen houden in de afgelopen periode, waardoor er veelal sprake is van een ‘underperformance’;
• De beleggingen zijn niet ‘gematched’ met de pensioenverplichtingen, waardoor er een hogere volatiliteit bestaat van het zogenaamde pensioentekort;
• De druk op de hoeveelheid liquiditeiten die ondernemingen in kas hebben is toegekomen. Tevens zijn de voorwaarden zwaarder, waardoor het moeilijker is om aan korte termijn financiering te komen.

De druk op de liquiditeit zal voor werkgevers met een pensioenfonds of een aflopend verzekeringscontract mogelijk toenemen. Op basis van de marktrente van eind juli zal de premie veelal stijgen. Daarnaast zullen sommige werkgevers mogelijk nog moeten bijbetalen als gevolg van een tekort in het pensioenfonds of een verzekerd depot. Het is van belang om inzicht te hebben in de volatiliteit van de werkgeverskosten van de regeling alsook van de balansverplichting. Daarnaast kan gekeken worden welke risico’s wenselijk zijn en welke beheersmaatregelen nodig zijn.

Nu is de tijd voor extra aandacht

Er zijn op dit moment veel ontwikkelingen op pensioengebied. Het is dan ook essentieel om in kaart te brengen welke invloed deze ontwikkelingen hebben op uw pensioenbeleid en de kostenstructuur. Binnen het pensioenakkoord wordt het noodzakelijk om op basis van uw risicohouding een standpunt in te nemen over de aard en inhoud van het pensioencontract. Het is tijd om aandacht te besteden aan deze risicobeheersing/verdeling. De kans op onaangename verrassingen wordt daarmee immers kleiner.

Financiële gevolgen van de wijzigingen in de IAS 19-regels voor pensioenen

In de Mercer Signaal van september 2011 schreven we:

“Op 16 juni 2011 heeft de International Accounting Standards Board (IASB) wijzigingen gepubliceerd op de bestaande IAS 19-regels betreffende personeelsbeloningen. Deze wijzigingen zijn van kracht voor boekjaren beginnend op of na 1 januari 2013, maar eerder mag ook. Het aantal vergelijkende jaren in een jaarrekening is meestal één. Begint uw boekjaar op 1 januari, dan krijgt u dus zeker per 1 januari 2012 met deze wijzigingen te maken, vanwege de vergelijkende cijfers 2012. Maar het kan zelfs nóg eerder, namelijk in de jaarrekening over 2011, op grond van IAS 8 (Accounting Policies, Changes in Accounting Estimates and Errors).

De komende IAS 19-rapportage per eind 2011 met de geschatte pensioenlast voor 2012 wordt dus een erg belangrijke. Hiermee kunnen immers al een aantal belangrijke financiële effecten van de wijzigingen zichtbaar gemaakt worden, vooruitlopend op de vergelijkende cijfers 2012.”

Op 5 juni 2012 heeft de Europese Commissie de “Amendments to IAS 19 Employee Benefits (issued 16 June 2011)” bekrachtigd. Daarmee is het helemaal zeker dat IAS 19R gaat gelden voor boekjaren beginnend op of na 1 januari 2013.

Vorig jaar hebben wij u uitvoerig op de hoogte gebracht van de komende wijzigingen. Wij merkten ook op dat het relatief eenvoudig is inzicht te verschaffen in de financiële gevolgen van de gewijzigde IAS 19-regels aan de hand van de IAS 19 rapportage per eind 2011.

De AFM heeft in juni 2012 een onderzoek gepubliceerd: Aandachtspunten Halfjaarlijkse Financiële Verslaggeving. Hierin schrijven zij onder andere:

“AFM roept ondernemingen op om in de halfjaarlijkse financiële verslaggeving 2012 zo transparant als mogelijk te zijn naar beleggers over de kwantitatieve gevolgen van de invoering van IAS 19R

De AFM roept ondernemingen op die in hun jaarlijkse financiële verslaggeving 2011 nog niet of niet voldoende transparant zijn geweest over de kwantitatieve gevolgen van de invoering van IAS 19R en dat wel zouden kunnen zijn, alsnog transparant te zijn in de halfjaarlijkse financiële verslaggeving 2012, mede in het licht van de recente bekrachtiging van IAS 19R.”

De AFM baseert zich mede op IAS 8, paragraaf 30:

“When an entity has not applied a new IFRS that has been issued but is not yet effective, the entity shall disclose:

(a) this fact; and
(b) known or reasonably estimable information relevant to assessing the possible impact that application of the new IFRS will have on the entity’s financial statements in the period of initial application.”

Recentelijk, zo schrijft de AFM, zijn de Europese toezichthouders het eens geworden dat het (nog) niet bekrachtigd zijn van een nieuwe of gewijzigde standaard geen rechtvaardiging vormt om de in IAS 8.30 vereiste toelichting niet te geven.

Nog los van bovenstaande oproep van de AFM, wil iedere onderneming toch weten waar het op dit punt financieel naar toe gaat?

Wat nu?

De te rapporteren cijfers zullen pas eind van dit jaar bekend zijn als onderdeel van een additioneel te maken IAS 19R-rapport met disclosures per 31 december 2012 volgens IAS 19R, inclusief openingsboekingen per 1 januari 2013 en de voorlopige “expense” 2013 onder IAS 19R. Dit gebeurt naast het reguliere IAS 19-rapport met disclosures per 31 december 2012 volgens IAS 19 (en zonder de voorlopige expense 2013 volgens IAS 19).

Meer informatie

Wij kunnen ons voorstellen dat u na het lezen van deze Pensioen Update nog vragen heeft. Wij zijn u dan ook graag van dienst als u bijvoorbeeld een indicatie van de financiële gevolgen van de wijzigingen in IAS 19-regels wilt ontvangen. Ook kunnen wij u van advies dienen als het gaat om risicomanagement rondom uw pensioenregeling. U kunt hierover contact opnemen met uw vaste Mercer consultant, de schrijvers van dit artikel of het registratieformulier invullen.